Từ xây dựng nền tảng, chuẩn hóa chương trình đến quản trị theo chuẩn đầu ra và dữ liệu, Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng đang từng bước chuyển đổi mô hình phát triển đào tạo, lấy sự tiến bộ của người học làm trung tâm và cải tiến liên tục làm động lực nâng cao chất lượng.
Giờ học trên giảng đường của sinh viên ngành Giáo dục Tiểu học.
Một trường đại học phát triển không chỉ được nhìn nhận qua số lượng ngành đào tạo, quy mô tuyển sinh hay những tấm giấy chứng nhận kiểm định chất lượng. Giá trị cốt lõi của một cơ sở giáo dục đại học nằm ở khả năng đào tạo những con người có tri thức, năng lực nghề nghiệp, phẩm chất tốt và khả năng thích ứng với những thay đổi của xã hội; đồng thời không ngừng đổi mới để đáp ứng những yêu cầu ngày càng cao của người học và cộng đồng.
|
Nhìn lại ba chu kỳ đánh giá chất lượng giáo dục đại học, Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng (UED) đã trải qua một hành trình phát triển với những chuyển biến quan trọng trong công tác tuyển sinh, phát triển chương trình đào tạo, tổ chức dạy học, đánh giá kết quả học tập và bảo đảm chất lượng. Nếu năm 2015 là giai đoạn xây dựng nền tảng, công bố chuẩn đầu ra và hình thành hệ thống kiểm định; năm 2021 đánh dấu bước mở rộng, chuẩn hóa và nhận diện rõ hơn những khoảng trống cần khắc phục; thì đến năm 2025, Nhà trường từng bước chuyển sang quản trị chất lượng dựa trên chỉ số đầu ra, dữ liệu và minh chứng cải tiến. Năm 2026 mở ra một bước chuyển tiếp mới với việc triển khai đào tạo kết hợp, số hóa học liệu và đổi mới phương thức tổ chức dạy học. Đó không chỉ là sự thay đổi về quy mô hay công cụ quản lý. Quan trọng hơn, đây là quá trình chuyển dịch tư duy: từ quản lý việc dạy và học sang quản trị chất lượng học tập; từ đáp ứng yêu cầu của chương trình sang đo lường năng lực người học; từ kiểm định để được công nhận sang cải tiến để phát triển. |
Năng lực đào tạo mở rộng, khẳng định vai trò của một trường đại học sư phạm đa lĩnh vực
Một trong những dấu ấn nổi bật qua ba mốc đánh giá là sự phát triển của danh mục chương trình đào tạo ở cả ba trình độ đại học, thạc sĩ và tiến sĩ.
Theo số liệu trong chuyên đề, số ngành/chương trình đào tạo đại học tăng từ 27 năm 2015 lên 35 năm 2021 và 38 vào năm học 2025–2026. Ở trình độ thạc sĩ, số chương trình tăng từ 9 lên 22 và đạt 35; ở trình độ tiến sĩ, số chương trình tăng từ 1 lên 9 và đạt 11.
Như vậy, trong giai đoạn 2015–2025, danh mục chương trình đào tạo đại học tăng khoảng 40,7%; số chương trình thạc sĩ tăng gần 3,9 lần; số chương trình tiến sĩ tăng 11 lần so với mốc năm 2015.
Minh họa số ngành/chương trình đào tạo của UED qua các năm 2015, 2021 và năm học 2025-2026.
Những con số này phản ánh sự phát triển đáng kể về năng lực tổ chức đào tạo, đặc biệt ở bậc sau đại học. UED không chỉ mở rộng cơ hội học tập ở trình độ đại học, mà còn từng bước nâng cao vai trò trong đào tạo nhân lực trình độ cao, phát triển chuyên môn và bồi dưỡng năng lực nghiên cứu.
Sự mở rộng đó được đặt trong mối quan hệ với sứ mạng và tầm nhìn của Nhà trường, bao gồm đào tạo giáo viên, phát triển khoa học giáo dục, khoa học cơ bản, khoa học xã hội và nhân văn, đồng thời đáp ứng những nhu cầu mới về khoa học, công nghệ và nguồn nhân lực.
Điều quan trọng là phát triển danh mục đào tạo không đơn thuần nhằm gia tăng số lượng chương trình. Mỗi chương trình mới cần được xây dựng trên cơ sở nhu cầu xã hội, năng lực đội ngũ, điều kiện bảo đảm chất lượng và khả năng tạo ra đầu ra có giá trị. Đây cũng là yêu cầu để UED chuyển từ mở rộng năng lực đào tạo sang nâng cao chất lượng và hiệu quả của từng chương trình.
Tuyển sinh và sức hút người học: mở rộng cơ hội, đồng thời nâng cao trách nhiệm về chất lượng
Quy mô tuyển sinh là một chỉ báo quan trọng phản ánh sức hút và năng lực đào tạo của một trường đại học. Tuy nhiên, sự phát triển bền vững không chỉ nằm ở số lượng người học được tuyển vào, mà còn ở khả năng hỗ trợ người học hoàn thành chương trình và phát triển năng lực nghề nghiệp.
| Chỉ tiêu tuyển sinh đại học chính quy của UED tăng từ 1.500 năm 2015 lên 2.950 năm 2021 và đạt 2.719 năm 2025. Trong khi đó, chỉ tiêu tuyển sinh thạc sĩ tăng từ 200 lên 315 và 638 qua ba mốc tương ứng. |
Sự gia tăng mạnh ở trình độ thạc sĩ cho thấy nhu cầu đào tạo nâng cao trình độ và năng lực chuyên môn ngày càng được chú trọng. Đối với tuyển sinh đại học, biến động giữa các năm cũng cho thấy yêu cầu phải theo dõi sát nhu cầu xã hội, xu hướng lựa chọn ngành nghề và khả năng đáp ứng của từng chương trình.
Học viên cao học trúng tuyển đợt 1, năm 2026 làm thủ tục nhập học.
Vì vậy, chiến lược tuyển sinh của UED cần được đặt trong một chuỗi quản trị thống nhất: dự báo nhu cầu nhân lực, xác định quy mô phù hợp, tư vấn và tuyển chọn người học, tổ chức đào tạo, hỗ trợ tiến độ học tập, đánh giá chuẩn đầu ra và theo dõi việc làm sau tốt nghiệp.
Một đầu vào có chất lượng là điều kiện thuận lợi, nhưng không thể thay thế trách nhiệm của Nhà trường trong việc tạo ra chất lượng. Sự thành công của tuyển sinh cuối cùng phải được phản ánh qua sự tiến bộ của người học, khả năng hoàn thành chương trình và mức độ đáp ứng yêu cầu nghề nghiệp sau khi tốt nghiệp.
Từ công bố chuẩn đầu ra đến quản trị chất lượng bằng minh chứng
Nếu việc mở rộng chương trình phản ánh sự phát triển về năng lực đào tạo, thì đổi mới cách thiết kế và quản lý chương trình chính là yếu tố quyết định chiều sâu của sự phát triển ấy.
Qua các mốc đánh giá, công tác phát triển chương trình đào tạo của UED từng bước chuyển từ việc xây dựng, công bố chuẩn đầu ra và rà soát chương trình theo quy định sang chuẩn hóa mối liên hệ giữa chuẩn đầu ra, học phần, hoạt động dạy học và phương pháp kiểm tra, đánh giá.
Sau chu kỳ đánh giá năm 2021, một yêu cầu quan trọng được đặt ra là phải tăng cường sự liên kết giữa chuẩn đầu ra của chương trình với nội dung từng học phần và phương thức đánh giá năng lực người học. Đây là vấn đề có ý nghĩa cốt lõi: một chương trình chỉ thực sự bảo đảm chất lượng khi những năng lực đã cam kết với xã hội được chuyển hóa thành nội dung đào tạo, được tổ chức phát triển trong quá trình học tập và được đo lường bằng những minh chứng phù hợp.
Trên cơ sở đó, Nhà trường ban hành Quyết định số 2556/QĐ-ĐHSP năm 2024, góp phần chuẩn hóa quy trình rà soát và cải tiến chương trình đào tạo. Đến năm 2025, công tác này từng bước được triển khai theo hướng có quy trình, có hồ sơ và có minh chứng rõ ràng hơn.
Cách tiếp cận mới đặt trọng tâm vào việc xác định chuẩn đầu ra chương trình (PLO), các chỉ số đo lường mức độ đạt chuẩn đầu ra (PI), chuẩn đầu ra học phần và sự tương thích giữa hoạt động dạy học với phương pháp đánh giá.
Từ đó, việc cải tiến không còn chỉ dựa vào nhận xét chung hay kinh nghiệm cá nhân, mà cần trả lời những câu hỏi cụ thể: Người học đã đạt được năng lực nào? Năng lực nào chưa đạt yêu cầu? Học phần nào cần điều chỉnh? Phương pháp dạy học và đánh giá nào cần đổi mới? Sau khi điều chỉnh, kết quả có thực sự tốt hơn hay không?
Đó là bước chuyển quan trọng từ quản lý theo quy trình sang quản trị dựa trên kết quả. Khi dữ liệu về chuẩn đầu ra được thu thập, phân tích và sử dụng có hệ thống, chương trình đào tạo có thể trở thành một hệ thống học tập và cải tiến liên tục, thay vì chỉ được rà soát theo từng đợt.
Đổi mới phương thức dạy học, đưa công nghệ vào phục vụ chất lượng học tập
Trong bối cảnh giáo dục đại học chuyển đổi số mạnh mẽ, chất lượng đào tạo ngày càng phụ thuộc vào khả năng tổ chức môi trường học tập linh hoạt, tăng cường tương tác và tạo điều kiện để người học chủ động phát triển năng lực.
|
Năm 2026 đánh dấu một bước chuyển cụ thể của UED trong triển khai đào tạo kết hợp. Học kỳ Hè và học kỳ Thu năm 2026, Nhà trường đã triển khai 7 học phần, với 159 lớp học phần, phục vụ 9.359 lượt sinh viên và có sự tham gia của 30 lượt giảng viên. Đằng sau những con số đó là quá trình xây dựng và kiểm soát chu trình học liệu – dạy học trên nền tảng số. Học liệu được biên soạn, thẩm định và nghiệm thu trước khi triển khai trên hệ thống quản lý học tập (LMS); quá trình tổ chức lớp học được theo dõi, giám sát và tiếp nhận phản hồi. Đáng chú ý, ngay trong năm 2025, 70,2% học phần đã được ghi nhận ở trạng thái sẵn sàng triển khai trực tuyến. Đây là cơ sở ban đầu để Nhà trường chuyển từ việc chuẩn bị công nghệ sang tổ chức dạy học kết hợp trong thực tiễn. |
Nhà trường tổ chức tập huấn “Đổi mới phương pháp giảng dạy theo mô hình học tập kết hợp” cho giảng viên.
Tuy nhiên, đào tạo kết hợp không đơn thuần là đưa tài liệu lên mạng hoặc thay thế một phần thời gian học trực tiếp bằng các hoạt động trực tuyến. Giá trị của mô hình này nằm ở khả năng thiết kế lại trải nghiệm học tập: người học có thể chủ động tiếp cận học liệu, dành thời gian trên lớp cho trao đổi và giải quyết vấn đề, đồng thời nhận được phản hồi kịp thời về tiến độ và kết quả học tập.
Vì vậy, hiệu quả chuyển đổi số cần được đánh giá bằng mức độ tương tác thực tế, khả năng đạt chuẩn đầu ra, chất lượng học liệu, sự hài lòng và khả năng tiếp cận bình đẳng của người học, chứ không chỉ bằng số lượng học phần hoặc lớp học được đưa lên hệ thống.
Trong giai đoạn tiếp theo, việc kết hợp công nghệ số và trí tuệ nhân tạo cần được triển khai trên nền tảng mục tiêu đào tạo rõ ràng, bảo đảm tính chính xác của học liệu, trách nhiệm học thuật, an toàn dữ liệu và vai trò hướng dẫn của giảng viên.
Kiểm định chương trình đào tạo: từ được công nhận đến cải tiến có kiểm chứng
Một dấu mốc nổi bật trong hành trình bảo đảm chất lượng của UED là sự mở rộng quy mô kiểm định chương trình đào tạo, đồng thời tăng cường hoạt động theo dõi và cải tiến sau kiểm định.
Số chương trình đào tạo được công nhận kiểm định từ 0 chương trình ở mốc năm 2015 lên 4 chương trình năm 2021 và 31 chương trình vào cuối năm 2025. Đây là kết quả đáng ghi nhận, thể hiện sự mở rộng phạm vi đánh giá chất lượng theo các tiêu chuẩn được áp dụng.
Đáng chú ý, hoạt động bảo đảm chất lượng không dừng lại ở việc đạt chứng nhận. Năm 2024, Nhà trường ghi nhận 9 chương trình đào tạo được công nhận thêm; trong năm 2025, có 7 báo cáo đánh giá giữa kỳ và 9 báo cáo cải tiến chương trình đào tạo và thêm 4 chương trình được công nhận vào năm 2025.
Lễ công bố quyết định và trao giấy chứng nhận Kiểm định chất lượng cho các chương trình đào tạo được công nhận đạt chuẩn năm 2024.
Những hoạt động này cho thấy công tác bảo đảm chất lượng đang từng bước chuyển từ tập trung vào thời điểm đánh giá sang theo dõi thường xuyên hơn trong suốt vòng đời chương trình.
Chu trình cải tiến được định hình theo logic: phát hiện vấn đề hoặc khuyến nghị; xác định thay đổi cần thực hiện; tổ chức triển khai và thu thập minh chứng; đo lường lại kết quả để kiểm chứng hiệu quả.
Đây là điểm có ý nghĩa đặc biệt. Một chương trình được công nhận kiểm định là một dấu mốc quan trọng, nhưng chất lượng thực chất phải được duy trì và phát triển sau thời điểm công nhận. Giá trị lớn nhất của kiểm định nằm ở việc giúp Nhà trường hiểu rõ hơn những gì cần thay đổi, thực hiện thay đổi có trách nhiệm và chứng minh được kết quả cải tiến.
Vì vậy, UED tiếp tục hướng tới xây dựng văn hóa chất lượng trong toàn Trường, trong đó mỗi khoa, phòng, trung tâm và mỗi chương trình đào tạo đều có trách nhiệm với chất lượng công việc của mình; các quyết định cải tiến được dựa trên dữ liệu và minh chứng; kết quả đánh giá trở thành cơ sở cho những thay đổi cụ thể.
Kết quả đầu ra: ghi nhận tiến bộ, nhìn thẳng vào những vấn đề cần cải thiện
Chất lượng đào tạo cuối cùng phải được phản ánh qua những gì người học đạt được sau quá trình học tập. Các chỉ số tốt nghiệp, thôi học, mức độ hài lòng và việc làm là những kênh thông tin quan trọng giúp Nhà trường nhận diện hiệu quả đào tạo và những vấn đề cần tiếp tục xử lý.
|
Tỉ lệ sinh viên tốt nghiệp đúng hạn tăng từ 64,8% năm 2024 lên 68,6% năm 2025, tăng 3,8 điểm phần trăm. Đây là tín hiệu tích cực, cho thấy hiệu quả tổ chức đào tạo và hỗ trợ tiến độ học tập có những chuyển biến đáng ghi nhận. Tỷ lệ sinh viên thôi học trong năm đầu giảm từ 3,36% xuống 0,99%, giảm 2,37 điểm phần trăm. Kết quả này gợi mở rằng những hoạt động tư vấn, hỗ trợ và theo dõi người học có thể đóng vai trò quan trọng trong việc giúp sinh viên thích nghi với môi trường đại học và duy trì quá trình học tập. Tuy nhiên, tỷ lệ thôi học chung tăng từ 3,27% năm 2024 lên 3,89% năm 2025. Đây là chỉ số cần được phân tích sâu hơn theo khóa tuyển sinh, ngành học, tiến độ học tập và nguyên nhân cụ thể để có giải pháp phù hợp. Việc tỷ lệ thôi học năm đầu giảm là kết quả đáng mừng, nhưng chưa đủ để kết luận mọi vấn đề về duy trì người học đã được giải quyết. Về phản hồi chất lượng, tỷ lệ hài lòng của sinh viên đối với giảng viên tăng từ 93,2% năm 2024 lên 96,0% năm 2025. Tỷ lệ hài lòng của người tốt nghiệp tăng từ 89,4% lên 94,5%. Trong khi đó, tỷ lệ việc làm đúng chuyên môn giảm nhẹ từ 95,7% xuống 94,9%. Mức giảm này không lớn, nhưng vẫn cần được theo dõi cùng với cơ cấu ngành đào tạo, nhu cầu thị trường lao động và phản hồi của đơn vị sử dụng lao động. Những số liệu trên cho thấy bức tranh chất lượng có cả tiến bộ và những vấn đề cần tiếp tục cải thiện. Tỷ lệ hài lòng cao là tín hiệu tích cực, nhưng không thể thay thế việc đo lường năng lực thực tế. Tỷ lệ có việc làm cũng cần được xem xét cùng mức độ phù hợp của công việc, khả năng phát triển nghề nghiệp và chất lượng thực hiện nhiệm vụ chuyên môn. Với một trường đại học sư phạm, yêu cầu này càng quan trọng. Chất lượng đầu ra không chỉ nằm ở việc sinh viên có bằng tốt nghiệp hay tìm được việc làm, mà còn ở năng lực chuyên môn, nghiệp vụ sư phạm, khả năng vận dụng kiến thức, đạo đức nghề nghiệp và khả năng thích ứng với đổi mới giáo dục. |
Hướng tới năm 2030: đo được chất lượng thực chất, phát triển năng lực cho tương lai
Những kết quả qua ba chu kỳ đánh giá tạo nền tảng để UED bước vào giai đoạn phát triển mới với yêu cầu cao hơn về chất lượng và hiệu quả đào tạo.
Theo định hướng trong chuyên đề, đến năm 2030, Nhà trường hướng tới mục tiêu 100% chương trình đào tạo sư phạm được thiết kế theo tiếp cận năng lực, tích hợp công nghệ số, AI và ngoại ngữ trong dạy học, đánh giá; đồng thời bảo đảm 100% sinh viên sư phạm có trải nghiệm thực tế liên tục, có hướng dẫn tại trường phổ thông hoặc cơ sở giáo dục đối tác.
Đây là những mục tiêu thể hiện rõ định hướng phát triển: chương trình đào tạo phải gắn với năng lực nghề nghiệp; công nghệ phải phục vụ chất lượng học tập; hoạt động thực hành, thực tập phải được tích hợp có hệ thống vào quá trình đào tạo.
Giảng viên, sinh viên Khoa Sử – Địa – Chính trị.
Để hiện thực hóa các mục tiêu đó, UED cần tiếp tục hoàn thiện mô hình quản trị chương trình theo chuẩn đầu ra; phát triển hệ thống dữ liệu thống nhất về tuyển sinh, tiến độ học tập, tốt nghiệp, việc làm và mức độ đạt chuẩn; tăng cường liên kết với các trường phổ thông và cơ sở giáo dục; đồng thời nâng cao năng lực của đội ngũ trong thiết kế học liệu số, tổ chức dạy học hiện đại và đánh giá năng lực người học.
Đặc biệt, việc phát triển đào tạo cần được đặt trong mối quan hệ chặt chẽ giữa quy mô tuyển sinh, năng lực đội ngũ, cơ sở vật chất, chất lượng quá trình và hiệu quả đầu ra. Mở rộng quy mô phải đi cùng điều kiện bảo đảm chất lượng; phát triển chương trình mới phải đi cùng nhu cầu thực tiễn; ứng dụng công nghệ phải đi cùng đổi mới phương pháp; và kiểm định phải dẫn đến những cải tiến có thể kiểm chứng.
Đó là con đường để UED phát triển không chỉ về lượng, mà còn về chất; không chỉ đáp ứng các tiêu chuẩn hiện hành, mà chủ động hình thành năng lực đào tạo phù hợp với tương lai của giáo dục.
Chất lượng là hành trình, người học là trung tâm, cải tiến là trách nhiệm thường xuyên
Nhìn lại ba chu kỳ đánh giá, có thể thấy công tác đào tạo và bảo đảm chất lượng của UED đã có những bước tiến quan trọng: danh mục chương trình được mở rộng ở cả ba trình độ; cơ chế phát triển và rà soát chương trình từng bước được chuẩn hóa; hoạt động kiểm định được mở rộng; đào tạo kết hợp bắt đầu đi vào thực tiễn; các chỉ số đầu ra được theo dõi rõ hơn và hoạt động cải tiến sau kiểm định ngày càng được chú trọng.
Những kết quả này là thành quả của sự nỗ lực của nhiều thế hệ viên chức, người lao động, giảng viên và người học, cùng sự đồng hành của Đại học Đà Nẵng, các cơ sở giáo dục đối tác và cộng đồng xã hội.
Tuy nhiên, phát triển chất lượng không có điểm kết thúc. Mỗi chỉ số tốt lên là một kết quả đáng trân trọng, đồng thời mở ra yêu cầu cao hơn; mỗi khuyến nghị được thực hiện là một bước tiến, nhưng chỉ thực sự có ý nghĩa khi hiệu quả cải tiến được đo lường và duy trì.
Trong giai đoạn tới, UED tiếp tục kiên trì phương châm lấy người học làm trung tâm, lấy chất lượng làm nền tảng, lấy dữ liệu và minh chứng làm cơ sở quản trị, lấy đổi mới sáng tạo làm động lực và lấy sự tiến bộ của người học làm thước đo quan trọng của thành công.
Bởi một chương trình đào tạo tốt không chỉ truyền đạt kiến thức, mà phải giúp người học hình thành năng lực; một hệ thống bảo đảm chất lượng tốt không chỉ phát hiện hạn chế, mà phải tạo ra thay đổi; và một trường đại học phát triển bền vững không chỉ khẳng định những gì đã đạt được, mà phải liên tục nâng cao khả năng đáp ứng những yêu cầu của tương lai.
|
Ba chu kỳ đánh giá – một hành trình đổi mới liên tục. Từ nền tảng đến chuẩn hóa, từ chuẩn hóa đến đo lường, từ đo lường đến cải tiến thực chất, UED đang từng bước kiến tạo một mô hình đào tạo hiện đại, nhân văn và có trách nhiệm với tương lai người học. Trường Đại học Sư phạm – Đại học Đà Nẵng: Lấy người học làm trung tâm – Lấy chất lượng làm nền tảng – Lấy cải tiến liên tục làm động lực phát triển. |
Phòng Đào tạo và Bảo đảm chất lượng
Xem thêm: UED khẳng định bước tiến về quy mô, chất lượng và giá trị phục vụ người học